Novation is trots partner in BLUE-RPM, een grensoverschrijdend Interreg-project dat de binnenvaart helpt om fors te besparen op brandstof en uitstoot, zonder dat schippers hoeven te investeren in dure nieuwe motoren.

Een sector met een dubbele uitdaging

De binnenvaart geldt al langer als een van de meest energie-efficiënte manieren om goederen te vervoeren. Toch staat de sector voor een lastige opgave. Enerzijds moeten de broeikasgasemissies fors omlaag om de Europese klimaatdoelstellingen te halen, anderzijds wordt van de binnenvaart net verwacht dat ze een groter deel van het goederenvervoer overneemt van de weg.

Veel binnenschepen varen vandaag rond met motoren die meer vermogen leveren dan nodig, in combinatie met niet-geoptimaliseerde instellingen en vaargedrag. Het resultaat: onnodig hoog brandstofverbruik en meer emissies dan strikt nodig. Investeren in nieuwe aandrijftechnologie is voor veel schippers en ondernemers financieel geen evidente stap. Precies daar wil BLUE-RPM een antwoord op bieden.

Wat is BLUE-RPM?

BLUE-RPM staat voor Boosting Low-emission Urban Engine efficiency through Rotations Per Minute Management. Het project onderzoekt hoe binnenschepen tot 20 à 30 procent kunnen besparen op brandstof en emissies, puur door slimmer om te gaan met het toerental van de motor en door bewust "ecovarend" gedrag aan te leren. Geen nieuwe motoren dus, maar een andere manier van varen die meteen en tegen lage kosten resultaat oplevert.

Om dat mogelijk te maken, verzamelt het project drie jaar lang data van zes binnenschepen in Vlaanderen en Nederland. Sensoren registreren continu zaken als motortoerental, brandstofverbruik, emissies, vaarsnelheid, belading, waterdiepte en andere vaaromstandigheden. Die gegevens worden gecombineerd met simulatorproeven, waarin onderzocht wordt hoe het gedrag van schippers zelf het verbruik beïnvloedt.

Al die kennis komt samen in een digital twin en een AI-gestuurd Decision Support System. Dat systeem vertaalt de complexe data naar concrete, realtime vaaradviezen, zodat schippers tijdens het varen zelf kunnen bijsturen richting een zuiniger en duurzamer vaarpatroon.

Wie zit er mee aan tafel?

BLUE-RPM is een samenwerking tussen een brede groep partners uit Vlaanderen en Nederland: de Hogere Zeevaartschool, het Instituut voor Transport langs de Binnenwateren (ITB), Multitronic, SAB Maritime Services, de Technische Universiteit Eindhoven, en Novation. Het onderzoekscentrum Duurzame Industrie van Karel de Grote Hogeschool speelt een centrale rol in de analyse van de sensordata en de ontwikkeling van algoritmes voor trendanalyse tussen schepen, vaaromstandigheden en vaargedrag. ITB brengt dan weer zijn sectorkennis in om de onderzoeksresultaten te vertalen naar iets wat in de praktijk ook echt werkt voor schippers.

Het project wordt gefinancierd binnen Interreg Vlaanderen-Nederland en loopt van mei 2026 tot mei 2029.

De rol van Novation

Binnen BLUE-RPM staat Novation in voor de ontwikkeling van de interface waarmee schippers het Decision Support System effectief kunnen gebruiken. Deze interface wordt raadpleegbaar op een mobiel toestel en vormt het punt waar alle verzamelde data uiteindelijk samenkomt. Van daaruit krijgt de schipper concreet en realtime advies om zuiniger en duurzamer te varen, gebaseerd op de inzichten uit de sensordata, de simulatorproeven en de AI-modellen van de andere projectpartners.

Waarom dit ertoe doet

BLUE-RPM is een mooi voorbeeld van hoe datawetenschap en AI een sector kunnen verduurzamen zonder dat daar meteen grote kapitaalinvesteringen tegenover moeten staan. Door bestaande schepen slimmer te laten varen, kan de binnenvaart een serieuze stap zetten richting de klimaatdoelstellingen, terwijl de sector tegelijk kosten bespaart en zijn concurrentiepositie versterkt.

Wil je meer weten over het project of over hoe wij als partner bijdragen? Neem gerust contact met ons op, we vertellen er graag meer over.